Sınır Tanımayan Otonom Plancılar (STOP)
tarafından hazırlanan "Sulukule Toplumsal Gelişme – Ekonomik Kalkınma Planı ve
Mekansal Gelişme Stratejileri" adlı proje, Yıldız Teknik Üniversitesi Alpay
Aşkun Salonu’nda, Fatih Belediye Başkanı Mustafa Demir, akademisyenler ve basın
mensuplarının katılımıyla gerçekleştirilen toplantıda tanıtıldı.
Sulukule Onaylı Avan Projesi’nin, revizyon aşamasına girmesiyle,
tüm taraflar arasında bir uzlaşma sürecini yeniden başlatma amacıyla hazırlanan
proje, 17 şehir plancısı, 12 mimar, iki gazeteci ve iki işletme mezunu
tarafından hazırlandı. Mevcut projenin en çok eleştirilen taraflarından biri
olan sosyal dokunun göz ardı edilmesi, STOP tarafından önerilen yeni projede en
önemli unsur olarak ele alındı. Bu noktadan yola çıkan platform üyeleri, "insana
değen bir proje"nin mümkün olduğunu kanıtlamayı amaçladılar.
Toplantıda projeyi
tanıtan Yrd. Doç. Dr. Erbatur Çavuşoğlu, "Gönüllülüğün
unutulduğu bir dönemde, bazen sabahlara kadar çalışıp başka bir Sulukule’nin
mümkün olduğunu kanıtlamaya çalıştık. Sulukule için çok geç olmadan, bir an
durup düşünmenin gerekliliğini gördük ve bu projeyi ürettik" dedi.
"Sulukule Toplumsal Gelişme – Ekonomik Kalkınma Planı ve
Mekansal Gelişme Stratejileri" adlı projenin Sulukule’deki yaşam şartlarını
iyileştirmeyi ve kültürel dokuyu korumayı hedeflediğini belirten Çavuşoğlu,
Sulukule halkını yoksul duruma düşüren sebeplerin ortadan kaldırılması
gerektiğini vurguladı. Çavuşoğlu, "Tarihi Yarımada’nın kozmopolit ve çok
kültürlü yapısını sembolize eden bir yer olarak gördüğümüz Sulukule için ütopik
değil, uygulanabilir bir proje hazırlamayı hedefledik. Parsel, bina ve konut
birimlerini belirleyip, hak sahipliği ve metrekare tespiti yaptık. Mal
sahiplerinin yanı sıra kiracıları da hak sahibi olarak gösterdik. Yerel ekonomik
kalkınma modelleri geliştirdik. Mahalleliyi yerinden etmeyen bir çözümden
bahsettik" dedi.
Fatih Belediye Başkanı Mustafa Demir: "Sonradan hak
iddia edenler muhatabımız değil"
Toplantıda eleştirilere yanıt veren Fatih Belediye Başkanı
Mustafa Demir ise diyaloga açık olduklarını belirterek, "Uygulama sırasında
yaptığımız yanlışlar elbette olmuştur ama gerek üniversitelerin gerekse sivil
toplum kuruluşlarının elini taşın altına sokması gerek" dedi. Projenin
uygulaması sırasında bölgenin rant aracı haline getirildiğini de vurgulayan
Demir, "Her yerden insanlar gelip burada hak sahibi olduklarını iddia ediyorlar.
Projeye başlarken bizim tespit ettiğimiz 650 ev ve 45 dükkân var. Bunun dışında
hiç kimseye hak vermemiz mümkün değil" şeklinde konuştu.
Toplantıya dinleyici olarak katılan Sulukule sakinleri ise söz
alarak, bölgede hırsızlık olaylarının arttığını ve kendilerini güvende
hissetmediklerini söylediler.
Projenin yaklaşımı ve amacı
STOP tarafından hazırlanan alternatif projede Sulukule’deki
iyileştirme, bir sağlıklılaştırma süreci olarak ele alınıyor; hak sahipliği,
barınma hakkı temelinde ve kamu yararına odaklanarak tanımlanıyor, bütün
müdahaleler yerinde çözümler üzerinden kurgulanıyor. Proje, yerel topluluğu
mağdur etmeden, Sulukule’yi İstanbul’a yeniden kazandıran bir ortak aklı
olanaklı kılmak suretiyle, barışçıl bir model geliştirmeyi ve bu model
çerçevesinde toplumsal gelişme ve iktisadi kalkınmayı da sağlayacak bir mekansal
gelişme stratejisi geliştirmeyi amaçlıyor. Projenin beş temel ilkesi var:
Yaşanabilirlik, katılımcılık, kullanım değeri, hakçalık ve yaşama
kültürü.