
Birinci Dünya Savaşı yıllarında kurulan, Silahtarağa’dan
başlayıp, Karadeniz kıyısındaki Ağaçlı’ya kadar ulaşan "Haliç - Karadeniz Sahra
Hattı" yeniden canlandırılacak. 43 kilometrelik yol üzerinde su kemerlerinden,
tarihi ağaçların arasından, köylerden geçilerek Karadeniz’e nostaljik bir
yolculuk yapılacak. Anıtlar Kurulu’nun tescil işlemlerini tamamlamasından sonra
projenin önümüzdeki yıl ihaleye çıkarılması bekleniyor.
Tren yolu, Birinci Dünya Savaşı yıllarında İstanbul’un
elektriksiz kaldığı günlerde inşa edildi. 1914’te Haliç’in Kâğıthane’yle
birleştiği noktada Silahtarağa Elektrik Santralı yapılmıştı ve çalıştırmak için
kömüre ihtiyaç vardı. İngiltere’den ve Zonguldak’tan gemilerle kömür geliyordu
ancak savaş sırasında deniz yolu artık güvenli değildi. İstanbul’u karanlıktan
kurtarmak için Karadeniz’deki Ağaçlı’daki linyit kaynaklarına ulaşılması
gerekiyordu.
İşte bu yıllarda Silahtarağa’ndan başlayarak Ağaçlı’ya kadar
uzanan dekovil (Ray aralığı 60 santimetre veya daha az olan, arabaları buhar,
hayvan veya insan gücüyle yürütülen küçük demiryolu) tren yolu yaptırıldı. Tren
yolunun inşaatında Çorlu Amele Taburu çalışmıştı. Hatta seferler 1916 yılında
başladı. 1956 yılına kadar aralıksız olarak çalıştı. Kömür üretimine son
verilince, seferler durdu. Aradan yıllar geçti, tren yolu unutuldu.
1996 yılında Marmara Üniversitesi Eczacılık Fakültesi Öğretim
Üyesi Prof. Emre Dölen, tarihçi Mert Sandalcı ve dönemin Kâğıthane Belediyesi
Basın Danışmanı Hüseyin Irmak’ın girişimleriyle demiryolunun yeniden günışığına
çıkarılması için çalışma yapıldı. Kağıthane Belediyesi, ardından da İstanbul
Büyükşehir Belediyesi devreye girdi. Demiryolu hattının izlediği güzergâh
üzerinde turlar düzenlendi.
Demiryolu hattı, "Haliç-Karadeniz Sahra Hattı" olarak
metropolitan planlarına da işlendi. Anıtlar Kurulu’na da demiryolu hattının
tescil edilmesi için başvuru yapıldı. Tarihi hattının yeniden devreye sokulması
için, 2009 başında ihaleye çıkılması planlanıyor.
Demiryolu hattı, aslına
uygun olarak yeniden inşaa edildikten sonra, hizmete girecek. Tren yolu üzerine
gezi alanları da kurulacak. Yol boyunca kemerler, köprüler, köyler, ormanlar,
çiftlikler içinden geçilecek.
Bölgedeki Bizans ve Osmanlı kalıntıları yerinde görülebilecek.
Hattın inşası sırasında, orman içindeki yol durduğu için ağaç kesilmeyecek.
Büyükşehir Belediye Başkanı Kadir Topbaş, "Nostaljik bir tren olarak çalışacak.
Köylerin yerleşik alanlarında inilerek, o köyün kendi ürünlerini tanıtabileceği
bir turizm hattı yapma niyetindeyiz" dedi.