Maliye Bakanlığı, kira gelirleri ve
kentsel rantların vergilendirilmesi için kapı kapı dolaşıp, ev sahibi ve
kiracılarla ilgili kütük oluşturulması için bir çalışma başlattı. Ankara
Vergi Dairesi Başkanlığının uygulamaya koyduğu, daha sonra da diğer
illerde yaygınlaştırılacak bu çalışmada, Maliye görevlileri, Adrese dayalı nüfus
kayıt sistemi bilgilerini de kullanarak, yerleşim birimlerindeki bütün evlere
giderek tespitte bulunuyor. Ankara'da söz konusu çalışma için 400 Maliyeci
görevlendirildi. Maliye denetçileri, çalışma kapsamında, kira tutarlarının
yüksek seyrettiği semtlerden başlayarak, bütün Ankara'yı taramaya başladı.
Özellikle hafta sonları gerçekleştirilen çalışma sırasında, evlere giden
Maliyeciler, öncelikle ikamet edenlerin ev sahibi mi, kiracı mı oldukları
soruyor. Daha sonra da ev sahibi ve kiracılarla ilgili bilgi ediniyor. Kirada
oturulan evlerin kira tutarları da öğreniliyor ve bunların tümü bir tutanağa
işleniyor.
Maliyeciler, tespit sırasında vatandaşlara, ''Ev - İşyeri sahibi ve
kiracıların dikkatine'' diye başlayan uyarı broşürünü de veriyor. Bu
broşürde, konutlarda aylık 500 YTL ve üzerindeki kira ödemelerinin 1 Kasım'dan
itibaren bankalar aracılığıyla yapılacağı hatırlatılarak şöyle deniliyor:
''Kira ödemelerinin usulüne uygun belgelendirilmemesi durumunda konutlarını
kiraya verenler, 2008 yılı için asgari 320 YTL, iş yeri kiralayanlar/kiracılar
ise durumlarına bağlı olarak 680 YTL ile 1.490 YTL'den az olmamak üzere, her bir
işlem için bu işleme konu tutarın yüzde 5'i oranında cezaya muhatap
olacaklardır. 2009 ve müteakip yıllarda yeniden değerleme oranına göre yapılacak
artış dikkate alınacaktır. Cezalı duruma düşmemek için kira ödemelerinizi
bankalar veya posta kurumları aracılığıyla yapmanız zorunludur.''
Elden kira alanlar ile vergi kaçıranlar ortaya çıkacak
Ankara Vergi Dairesi Başkanı Şinasi Candan, 3 hafta önce
başlatılan çalışma ile şu ana kadar 40 bin evde tespit yapıldığını bildirdi. Bu
evlerde 30 bin tutanak tutulduğunu kaydeden Candan, Ankara'da adrese dayalı
nüfus kayıt sistemi kapsamında konutların yanı sıra iş yeri ve imar geçen
arsaları da kapsayan 2 milyon 275 bin adres bulunduğunu belirtti. Çalışma
kapsamında bütün konutlara gidilerek, ev sahibi ve kiracı bilgilerine ilişkin
bir kütük oluşturulacağını ifade eden Candan, şunları söyledi:
''Söz konusu çalışmayı kısa bir süre içinde tamamlayacağız. Tespitlerimizin
sonrasında ortaya çıkacak bilgi kütüğünde, ev sahipleri ve kiracıların Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numaraları, varsa adresleri tek tek yer alacak. Bu çalışmaya
paralel bankalar aracılığıyla ödenen kira bilgilerini de Bilgi İşlem Merkezinden
alacağız ve adına kira yatırılan ev sahiplerini belirleyeceğiz. Bütün bunları
mevcut verilerle karşılaştıracağız. Bu şekilde elden kira alanların yanı sıra,
kira geliri olup da, bunun vergisini ödemeyenler de tek tek tespit
edilecek.''
Kentsel rantlar için de altyapı olacak
Bu arada Ankara Vergi Dairesi Başkanlığının kiracı - ev sahibi envanter
çalışması, diğer illerde de gerçekleştirilecek. Çalışmalar sonrasında
ülkemizdeki ev sahibi ve kiracılara ilişkin kütük oluşturulacak. Söz konusu
bilgiler, yeni Gelir Vergisi Kanunu ile getirilecek kentsel rantların
vergilendirilmesinin de alt yapısını meydana getirecek.