Rusların Mirasını Karslılar Yiyor - Haberler

Eski Alexsandr Nevski Kilisesi, Şimdi Fetiye Camii

40 yıl Ruslar'ın elinde kalan Kars'taki eski Rus evleri, turistler için tam bir cazibe merkezi. Tarihi yapılar, sayılarının azlığına rağmen, kentteki kültürel dokuyu canlı kılmaya yetiyor.

Türkiye'nin doğu sınırını tutan serhat kenti Kars, tarih boyunca pek çok medeniyetin egemenliği altında yaşadı. En eski kaynakların işaret ettiğine göre önce Urartu Krallığı'nın sınırları dahilinde olan il, Kimmer, İskit, Med ve Pers egemenliğinin ardından kısa bir dönem de Ermeni Tikranlar'ın hakimiyeti altına girdi. Daha sonra sırasıyla Romalılar, Partlar, Arsaklılar, Sasaniler, Bizanslılar ve Araplar, Bizans, Selçuklu, Gürcü, Moğol, Altınordu, Karakoyunlu, Timur, Akkoyunlu ve Safevi yönetimine giren Kars, 1534 yılında Kanuni Sultan Süleyman tarafından Osmanlı Devleti'ne katıldı. 19. yüzyıla kadar pek çok kez Ruslar ve İranlılar'ın saldırısına uğrayan Kars, 1877 - 1918 tarihleri arasında 40 yıl boyunca Rusların egemenliği altında kaldı.

Kars'ın mimarisi, 1918 - Bolşevik İhtilali'ne kadar geçen 40 yıllık sürede büyük değişim gösterdi. 40 yıl boyunca kuzeydeki nüfusu Kars'a taşıyan Rus yönetimi, kenti adeta yeniden inşa etti. Yüzlerce kamu binası ve konut ile birbirlerini dik kesen düz ve geniş kaldırımlı caddeler bu dönemde yapıldı.

Birleşmiş Milletler gibi şehir: Kars
İhtilalin ardından Ruslar ülkelerine çekilmek zorunda kaldı. Yaptıkları birbirinden değerli onlarca ev, kilise ve çeşitli kamu binası ise Kars'a kaldı. Bir dönem Rus faytonlarının geçtiği geniş caddelerden Cumhuriyet'le birlikte Türk faytonları geçmeye başladı. Kars turizminde önemli yer tutan eski Rus evlerinin bugün bir kısmı müze, kütüphane gibi kamu amaçlı kullanılırken bir kısmı da ya harap olmuş, ya da gecekondu olarak vatandaşların insafına terk edilmiş halde. Kars Valiliği, vali Mehmet Ufuk Erden'in girişimleriyle bu evleri tek tek restore ediyor. Erden, restorasyon çalışması tamamlandığında, Kars turizmine katkısının büyük olacağına işaret ediyor. Erden, kızları okullu yapmak için de öğretmen eşiyle birlikte çalışıyor.

Kaşar peyniri, kazı ve balı ile tanınan kentin nüfus farklılığı da dikkat çekiyor.

Türkler, Türkmenler, Azeriler, Çerkezler, Çeçenler, Kürtler, Dağıstan kökenli Terekemeler, Avarlar, Laklar, Tatlar ve Lezgiler, Zazalar, Almanlar, Malakanlar ve Osetler'in yaşadığı Kars, bir de Alman köyü var.