Yılmaz, Temel Atarken 'Üç Havalimanı Kuracağız' Dedi, Finansör Hemen Kaçtı - Sektörden

Akfen Holding Yönetim Kurulu Başkanı Hamdi Akın, ekonomide beklenmeyen kararlardan şikayetçi. Akın, Akfen Gayrimenkul Yatırım Ortaklığı (GYO) ait Fransız Accor Grubu’nun işlettiği 21 milyon avro yatırım maliyetli Novotel ve İbis otellerinin açılışı için gittiğimiz Gaziantep’te hükümetlerin ‘Maç oynanırken kural değiştirme’ çabalarının girişimciyi sıkıntıya soktuğunu anlattı. Bazı gazetecilerle yaptığı sohbet sırasında, Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’ın özellikle Avrupa Birliği’ne kimi kez iç siyasi gelişmelerle ilgili kullandığı, ‘Maç oynanırken kural değiştirilmez’ sözünü tekrarlayan Akın, ancak hem geçmişteki hem de şimdiki hükümet döneminde kuralların maç oynanırken değiştirildiğinin örneklerini verdi.

1998’de yaşandı

Akın, 1998 yılında TAV’ın Atatürk Havalimanı Dış Hatler Terminali işletmesini aldıktan sonra yaptığı ilk temel atma töreninde dönemin Başbakanı Mesut Yılmaz’ın yaptığı konuşmayı hatırlattı. Yılmaz, konuşmasında hem yapılan işten, hem de tesisin İstansbul’a yapacağı katkıdan coşup başlamış konuşmaya: “Bu havaalanını yenileri takip edecek. Daha iyileri, daha modernlerini de yapacağız. İstanbul’da Sabiha Gökçen ve Silivri Havalimanını da yapacağız. Bir havalimanı da Çorlu’da devreye girecek...”

Suratlar bir anda asılmış

TAV’ın tören alanındaki finansörlerinin yüzü bir anda asılmış. Akın tören sonrasında finansörlerin yüz ifadelerini ve kendi tedirginliğini Başbakan Yılmaz’a aktararak, “Keşke tören atmada bu projelerden bahsetmeseydiniz. Finansörlerimiz bizim daha az para kazanacağımız ve ödemede zorlanacağımız endişesiyle yeni havalimanı projelerinden tedirgin olur” demiş. Başbakan Yılmaz ise Akın’ı, “Sen canını sıkma. O projeler yapılıncaya kadar senin İstanbul Atatürk Havalimanı’nı işletme süren bile biter” diyerek rahatlamaya çalışmış ama olan da olmuş. Kredi vereceği projeyi görmek için İstanbul’a gelen finansörler tören sonrası ilk uçağa atlayıp ülkelerinin yolunu tutmuş.

Gümrüksüze kısıtlama

Akın o sıkıntıyı şöyle anlattı: “Biz Atatürk Havalimanı Dış Hatlar Teminali’ne o zaman teklif verirken, çok kısa vadede İstanbul’da yeni bir havalimanının devreye girebileceği öngörülmüyordu. Biz de hesaplarımızı ona göre yapmıştık. Teklifimizi ona göre vermiştik. Kreditörler de parayı bunu gözönünde bulundurarak vereceklerdi. Maç ortasında kuralların değişebileceği” izlenimi bile yabancı finansörleri kaçırmaya yetiyorsa, dikkatli olmak gerekiyor.”
Akın’ın ‘Maç ortasında kuralların değişmesi’yle ilgili verdiği diğer örnek de havalimanlarındaki gümrüksüz satış mağazalarına getirilen kısıtlamayla ilgili. Maliye Bakanlığı, yıllar sonra ‘havaalanlarındaki gümrüksüz satış mağazalarında büyük vergi kaybı olduğunu’ keşfetmesiyle birlikte düğmeye de basılmış.

Gümrük mevzuatında yapılan değişiklikle geçen yılın ekim ayında yolcuların alabileceği ürünlerin miktarına kısıtlama getirilmiş. Eskiden 3 karton sigara alabilen bir yolcu bugün 2 karton, 4 litre şarap yerine 2 litre şarap ile ‘yetinir hale getirilmiş’. Viski gibi yüksek alkollü içkileri 1 litre sınırı gelmiş. Çikolata ise 2 kilodan 1 kiloya indirilmiş. Akın, gümrüksüz satış mağazası gelirlerinin toplam gelirlerdeki payının yüksek olduğuna dikkat çekerek, “Biz ihalede bu gelirleri de hesaba katıp teklif veriyoruz. Siz hiç hesapta olmayan bir şekilde benim geliri düşerecek bir düzenlemeyi oyun devam ederken yaparsanız ihalenin şartlarını değiştirmiş olursunuz’ dedi.

‘Enerjide 20 şantiye var’

TAV İnşaat, TAV Havalimanları Holding gibi şirketlerin de ortağı olan Akfen, 2009’u 2 milyar ciroyle kapatmış. Akın, bu yıl işlerin daha iyi olacağını belirterek, “Bu yıl hem işler daha iyi olacağı, hem de TAV İnşaat’ın cirosundan payımıza düşecek miktarla da 2.5 milyar lirayı buluruz’ dedi.

Akfen bu arada önemli bir enerji yatırımcısı haline de gelmiş. Akın bu durumu ‘Enerjide 20 ayrı şantiyede çalışıyoruz’ sözleriyle özetliyor.

Grubun Singapurlu ortağıyla oluşturduğu konsorsiyumun üç sene önce önce özelleştirmeden aldığı Mersin Limanı’nda ise işler iyi. Mersin, yapılan yatırımlar ve artan iş hacmiyle İstanbul Ambarlı’daki Marport’un ardından Türkiye’nin ikinci büyük konteynır limanı olmuş. Üç yıl önce günlük işlenen konteynır sayısı 500 bin iken bugün 1 milyona ulaşmış.

Singapurlular memnun

Akın, Singapurlu ortaklarının da limanın performansından çok memnun olduğunu belirterek, “Dünyada işlettikleri 30 limandan krize rağmen yüzde 2 ile en az yük kaybı Mersin’de oldu. Bu nedenle keyifleri çok iyi” dedi.