Lütfen Tarayıcı Sürümünüzü Yükseltiniz.
 
BÖLÜM SPONSORU Egepen Egepen

Bir Hayat Lütfen, ‘Güvenli’ Olsun

Bahçe kapısından kartla geçtiniz, kapıda güvenlik bekliyor zaten. Asansör için de aynı kartı kullandınız. İçeri “yabancı”lar giremez. Dışarıya çıktınız, olabildiğince az sosyalleşip “tehlike”leri atlattınız... Oldukça güvenli bir hayat değil mi? Sosyal yaşam bireysel korkulara yeniliyor, insanlar güvenlikleri için risk oluşturduğunu düşündükleri

Cumhuriyet DERGİ
Bir Hayat Lütfen, ‘Güvenli’ Olsun

eçim mi! Hile yapılmıştır. Obama mı geliyor! Kesin gizli amaçları vardır. Mesele şüphelerimizin gerçekliği ya da gerçekdışılığı değil. Artık ortak bir konuşma platformu olarak kalan tek alan “gündem” üzerinden devamlı bir bit yeniği aramamız. Ancak bu, biz ve onlar meselesi değil. Çünkü sosyal alanlarda yaşadığımız şey de farklı değil. Herkes birbirinden korkuyor, sokakta i-Pod ya da cep telefonuyla meşgul olmadan dolaşan birini bulmak zor. Biriyle konuşmak istemek mi? Tacizci, gaspçı ya da sivil polis olabilirsiniz. Bu şüpheler birden ortaya çıkmadı. Elbette, insanların da olup bitenlere karşılık yapacakları vardı. Apartmanların kapısına bekçi, yetmedi kartlı geçiş sistemi koymak, kent meydanlarından hızla uzaklaşmak, bu etki-tepki ilişkisinin sonucu mu? Çoğunuzun yanıtı “evet” olacaktır ama bu sorunun sadece görünen yüzü. Hollandalı araştırmacı Gijs Van Oenen “siz yine iyisiniz” havalarında. İstanbul’a geldiği ilk günlerde birkaç genç muhabbet etmeye çalışmış, bu da çok hoşuna gitmiş. Ancak bu dünyanın bütün büyük kentlerinde yaşanan sosyal yaşamın çözülmesinin, insanların kapalı cemaat anlayışını tercih etmesinin ve güvenlik takıntısının İstanbul’da yaşanmadığı anlamına gelmiyor.

Sosyal toplumun sonu

Van Oenen’e göre bir takım gizli güçleri suçlamak çok mantıklı değil. Bunu “geleneksel politik düşünce yapısı” olarak görüyor. Ona göre, bugün gelinen toplum anlayışı, aslında aydınlanma çağından beri insanların peşinde olduğu şey. Yani bireyselliğin toplum kavramının önüne geçmesi, her bireyin kendi potansiyelinin farkına vararak, sosyal yaşamda katılımcı bir rol üstlenmesi ve hayatı hakkında kararlarını kendi vererek kişisel sorumluluğunu üstlenmesi. Bunlar aydınlanmanın gündelik hayata yansıyan sonuçları ve olumsuz yanları da yok değil. Aile ve komşuluk değerlerinin sosyal yaşamda değerini kaybetmesi de bu yanlardan.

Ancak konu insanların güvenlik takıntısıysa olumsuzluklar bir adım daha öne çıkıyor. Bu süreç, Türkiye’de ya da Avrupa’da farklı zamanlarda ve farklı şekillerde yaşansa da varılan nokta hep aynı. “İnsan denilen yaratığın sosyal yaşamını sürdürmesi için iletişime, daha doğrusu izlenmeye ve yardıma ihtiyacı var. Artık biz kendi sorumluluğunu almış bireyler olarak çevremizin, toplumun ve ailemizin değer yargılarını pek iplemediğimize ya da dikkate alsak bile kendi mantık süzgecimizden geçirip değerlendirdiğimize göre bizi takip edecek başka birileri ya da bir şeyler olmalı.” Bu, Van Oenen’in çıkardığı sonuç. Bizi kimler mi izleyecek? Bunun için görevlendirilmiş insanlar ve makineler. Van Oenen’e göre komik olan aslında bugün yaşam içinde yer alan tüm korkularımızın kendi yarattığımız ihtimaller olması. Elbette 60’larda yaşanan “adına ne derseniz deyin” hareket ve “dünyayı değiştirebiliriz” inancı, birilerine toplumun biçimlendirilebilir bir kavram olduğu yönünde bir fikir vermiş olabilir. Van Oenen, fikre kapılanların -tabii ki burada politikacılardan söz ediyor- en büyük silahının ise mimari olduğu görüşünde. “Çünkü” diyor “insanları etkilemek için kullanılan diğer yolların çoğu beklenildiği kadar başarılı olamadı.” Çevrenin fiziki ayarlaması genel anlamıyla insanların gerçekten kendilerini uyarlaması gereken yegâne faktör.

Araziye uymak...

Basit bir örnek; “Şimdi burada oturduğumuz koltuklar son derece geniş ve rahat, oysa dışarıda, otobüs durağındakiler son derece rahatsız, on dakika oturmak bile çok zor. Bunun sebebi çok basit. Bir evsizin ya da alkoliğin oraya gidip oturmaması için tasarlanmış.” Van Oenen bunu “komutlanmış alanlar” olarak tanımlıyor. Bu çok eski bir tanım değil, bununla ilgili tartışmalar da devam ediyor. Ancak toplumsal çözülmenin ortaya çıkardığı korku ve güvenlik endişesi konusunda önemli bir yere oturuyor. Merkezden uzaklaşıp, sayıları giderek artan kapalı komünitelerin var olduğu çevreye baktığınızda “komutlanmış alanlar” kavramı daha farklı bir şekilde karşımıza çıkıyor. Van Oenen, “Kısıtlama daha çok kamusal alanlar için geçerli gibi görünüyor, ancak kapalı alanların da komutlamanın abartılı bir çeşidi olduğunu söyleyebiliriz” diyor ve ekliyor:

“Seni ve beni ayırabilecek çok daha görünür fiziksel bariyerler var. Kamusal alan olmadan toplum denilen şey olmazdı. Bunun sonucu da anlaşmazlık ya da problem demek. Bu kaçınılmaz, çünkü hepimiz aynı değiliz. Birbirimizle iletişim kuracak sosyal kapasiteye sahip olmalıyız yoksa maddesel yardımlara ihtiyaç duyarız. Geleceğe yönelik tahminim de bu yönde ve bu öngörümü interpasifite olarak adlandırıyorum. Bundan hoşlanmıyorum, ama hepimiz bir şekilde interpasifiz. İnteraktivite her zaman daha iyidir; tartışmak, konuşmak...”

TÜMÜNÜ GÖSTERSONRAKİ SAYFA HABERİN DEVAMI:   1  |   2  |   3  |   4
http://www.yapi.com.tr/haberler/bir-hayat-lutfen-guvenli-olsun_68124.html

Read Comment Section
İlk Yorumu Siz Yapın
Gönder

Yorumum onaylandığında e-posta ile bildir.

E-posta adresimle bültenlere abone olmak istiyorum

REKLAM VERİN

Haber gönderin Hemen haber gönderin

Sosyal Medyada Yapi.com.tr:

Abone Ol Yapı sektöründeki tüm gelişmelerden en önce siz haberdar olmak isterseniz e-bültenimize abone olun.
Bülten arşivine erişmek için tıklayın

REKLAM VERİN

Ajanda
TAMAMI » Bugünkü Etkinlikler BUGÜN:
Herhangi bir etkinlik mevcut değil!