Lütfen Tarayıcı Sürümünüzü Yükseltiniz.
 
BÖLÜM SPONSORU Egepen Egepen

Sudan Cereyan Havadan İktidar: HES'ler

“Memleketin her yeri Küçük Ölçekli Hidroelektrik Santralı olsa, Türkiye'nin ihtiyaç duyduğu enerjinin yüzde 5'i sağlanacak. Karşılığında neredeyse bütün akarsular borulara sokulacak”.

Radikal Gazetesi
Sudan Cereyan Havadan İktidar: HES'ler

“Şu Fırat’ın suyu akar serindir” türküsünü bilirsiniz. Unutun. Fırat artık akmıyor. Koca nehrin bizde kalan kısmının yalnızca minik bir bölümü serbest. Gerisi HES’lerde tutsak. Teknik olarak Fırat artık yok.

Nehirleri bitirdik, sıra derelere geldi. Türkiye’de 700’ü Karadeniz’de olmak üzere 1700 civarında HES yapılıyor. Akademisyenler bunlara KÖHES, yani Küçük Ölçekli Hidroelektrik Santralı diyor.

Bu minik canavarların işletim mantığı basit. Su çıktığı yerden alınıyor, bir borunun içine sokuluyor, orada akıtılarak debisi yükseltiliyor. Yani dere bir akarboruya dönüşüyor. Borunun sonunda su fışkırarak türbini döndürüyor. Oluşan güç cereyana dönüşüyor. Türbinden hemen sonra başka bir KÖHES borusu suyu alıyor, debisini yükseltiyor ve bu su denize kavuşana ya da bitene kadar devam ediyor.

Geçen hafta Artvin’deydim. KÖHES’lerin durumunu kısmen inceleme fırsatı buldum. Ballıüzüm Köyü olağanüstü güzellikte bir yer. Melo Vadisi’nin hemen üstünde kalıyor. Köylüler elleriyle taşıdıkları toprakla, dağda kocaman bir saksı yaratmışlar. Dünyanın sanırım en güzel üzümünü yetiştiriyorlar. Köyün adı oradan geliyor. Kasım ayında taze üzüm olur mu? Olur. Oranın ekosisteminde olur.

Bu çalışkan köylüler, bağlarına, köylerine öylesine düşkün ki İstanbul’un çoğu yerinde olmayan altyapıyı getirmişler. Köyün yangın sistemi, kanalizasyonu, yolu, suyu her şeyi var. Ama üzümü gitmek üzere.

Hemen altına yapılacak KÖHES suyu alacak, ekosistemi bozacak. Köy sakini İbrahim Beyaz’a göre artık üzümü unutacaklar. Muhtar da aynı görüşte. Ekosistem tahrip olacak. Bir KÖHES sahibi kalkınacak, bir köy batacak.

HES’leri Kim Sever?

Memleketin her yeri KÖHES olsa, Türkiye’nin ihtiyaç duyduğu elektrik enerjisinin yüzde 5’i sağlanacak. Karşılığında neredeyse bütün, tekrar ediyorum, bütün akarsular, dereler, borulara sokulacak. Böyle giderse on yıl sonra Karadeniz’e gidin, dağlardan salınan kalın demirler göreceksiniz. Vadilerin arası beton bloklarla tutulmuş. Dere kenarı bitki örtüsü bozulmuş. Santral binası, yardımcı binalar, yollar vadilerin dokusunu yok etmiş. Organik ziraat potansiyeli, vadilerin ekosistemi, tarım kültürü ve sosyal doku tahrip edilmiş.

Ama KÖHES’leri sevenler de var. Yok, Karadeniz’de yaşayanlar değil. Ballıüzüm muhtarı Ali Fuat Beyaz’a sordum. “Birbirine küs olanlar bile HES konusunda tek nefes” diyor.

Sözde temiz enerji

HES’leri sevenler, küçük bir başlangıç sermayesi bulup, iktidara yakın durup, üretilen elektriğin satın alınacağını garantisini cebine koyan, kamu güvencesini arkasına alıp, o güvenceyi kamulaştırma için banka kredisi için kullanan ve taşı, suyu, vadiyi her şeyi yarım yüzyıllığına alan yeni burjuvalar.

Bir planları da önümüzdeki yıllarda genişleyecek Avrupa karbon piyasalarında sözde temiz enerji ürettikleri için yeni bir rant kapısı bulmak. Yapılması gerek aciliyetle tüm KÖHES ve HES projelerinin durmasıdır. Bu santrallerin üreteceği enerjiden daha fazlası yalnızca kaçaklar önlenerek sağlanabilir. Ama esas amaç cereyan gücünü arttırmak değil, siyasi iktidarı pekiştirmek, yani burjuva yaratmak olmasa... OSB ve HES’ler yeni bir sermaye birikim sürecinin habercisi. Daha dikkatle takip edilmeli.

http://www.yapi.com.tr/haberler/sudan-cereyan-havadan-iktidar-hesler_84065.html

Read Comment Section
İlk Yorumu Siz Yapın
Gönder

Yorumum onaylandığında e-posta ile bildir.

E-posta adresimle bültenlere abone olmak istiyorum

REKLAM VERİN

Haber gönderin Hemen haber gönderin

Sosyal Medyada Yapi.com.tr:

Abone Ol Yapı sektöründeki tüm gelişmelerden en önce siz haberdar olmak isterseniz e-bültenimize abone olun.
Bülten arşivine erişmek için tıklayın

REKLAM VERİN

Ajanda
TAMAMI » Bugünkü Etkinlikler BUGÜN:
Herhangi bir etkinlik mevcut değil!