Lütfen Tarayıcı Sürümünüzü Yükseltiniz.
 
BÖLÜM SPONSORU Egepen Egepen

Dereler Temizlenmezse Seller Devam Edecek

Doğu Karadeniz’de Giresun’dan sonra sel yüzünden mağdur olan Rize’de yaptığımız araştırmada da benzer sorunlarla karşılaştık. Dere yataklarındaki çarpık ve kaçak yapılaşma, burada da selin en başlıca nedeni olarak karşımıza çıktıTarih boyunca sellerden büyük zarar gören Trabzon’da ise geçmişten hâlâ ders alınmadığını gördük.

Milliyet Gazetesi
Dereler Temizlenmezse Seller Devam Edecek

Doğu Karadeniz’de Giresun’dan sonra sel yüzünden mağdur olan Rize’de yaptığımız araştırmada da benzer sorunlarla karşılaştık. Dere yataklarındaki çarpık ve kaçak yapılaşma, burada da selin en başlıca nedeni olarak karşımıza çıktıTarih boyunca sellerden büyük zarar gören Trabzon’da ise geçmişten hâlâ ders alınmadığını gördük

Rize’de dere yataklarının üzeri sokak ve caddelere dönüştürülmüş, hatta bazı derelerin güzergâhı bina yapabilmek amacıyla değiştirilmiş. Yatakların içine hiçbir izin alınmadan gelişigüzel konutların yanı sıra, okul ve sağlık ocakları bile inşa edilmiş. Büyük hasarın meydana geldiği İkizdere’de en büyük tahribata ise, uzun zamandır tartışılan Hidroelektrik santralları (HES) neden olmuş. Ağzı açık bırakılan tünellerden içeri giren taşkın suları, tünellerin diğer ağızlarından taşınca, ekili araziler zarar görmüş ve bazı yollar çökerek kullanılamaz hale gelmiş.


74 kilometre uzunluğundaki İkizdere Vadisi’nde yapımı süren ve doğal yapıyı bozduğu için eleştirilen 21 HES’in yapımında tünellerden çıkarılan hafriyat dere yataklarına boşaltılmış. Tonlarca hafriyat dere yataklarını daraltınca taşkının şiddetlenmesine ve sellere neden olmuş. Sivil toplum örgütleri, 11 ilçesinin her birinde dere olan kentin genelinde yapımına başlanan 70’in üzerinde HES’in, doğal yapıyı bozmasının yanında, sellerin de başlıca sorumlusu olduğu görüşünde...

Dere geçtiğinden haberleri yok

Rize Belediye Başkanı Halil Bakırcı, son yağışlarda en büyük zararın İkizdere ve Karasu’da meydana geldiğini, kentin sel ve heyelan haritası olmadığını, dere yataklarındaki binaların kaçak olduğunu, sel erken uyarı sisteminin henüz devreye girmediğini belirterek, şu çarpıcı örnekleri verdi:

“Derelerin üzeri kapatılmış ve üzerlerine binalar yapılmış. Hatta öyle ki bazı vatandaşlar zamanında bina yapmak için derelerin akış yataklarını bile değiştirmiş. Maalesef dere yataklarına yapılan binaların çoğu ruhsatsız yapılar. Devlet buralarda yapıya izin verirken araziden dere geçtiğinden bile habersizmiş. Projeler masa başında yapılırsa, imar izinleri masa başında verilirse olacağı budur. Karadeniz Otoyolu’nun bazı yerlerinde sorunlar var ancak otoyolun bize önemli bir yararı oldu. O da artık denizi göremediğimiz için yamaçlara bakmak zorunda kaldık. Bu  bize binaların çirkinliğini gösterdi. Bunlar insan eliyle gelen felaketler.”

Sonuç kaçınılmazdı

Bölgede yapımı süren HES inşaatlarının sele neden olduğunu ileri süren İkizdere Derneği Başkanı Kadem Ekşi ise, şöyle konuştu:

“Yüksek yağışla birlikte doğal dengesi bozulan bu alanlar, toprağın ciddi bir şekilde akmasına neden oldu. Ağaçlar ve serbest haldeki kaya parçaları, menfez ve köprü altlarına yığıştı ve bu sonuçlar oluştu. Biz, ‘Derelere dokunmayın, dere yataklarını tünel güzergâhları içinden çıkardığınız malzemelerle doldurarak daraltmayın’ demiştik. 40 metrelik bir dere yatağını siz 7-8 metreye düşürürseniz bu sonuçlar kaçınılmazdır. Bunları hem DSİ, hem de valilik yetkilileri ile diğer birimlerin hassas bir şekilde kontrol etmesi gerekiyor. Bir kepçe operatörüne bu vadileri teslim etmememiz gerekiyor. Dere yataklarında kontrolsüz yapılaşmaya dur demeliyiz.”

Binalar için  derelerin yatakları değiştirilmiş

Rize’de geçen yağışlarda en büyük zarar İkizdere ve Karasu’da meydana geldi. Rize Belediye Başkanı Halil Bakırcı, derelerin üzerinin kapatılarak üzerlerine bina yapıldığını, hatta bazı vatandaşların bina yapmak için derelerin akış yataklarını bile değiştirdiğini söylüyor.

Maçka ve Sürmene’de değişen bir şey yok

-  Maçka Belediye Başkanı Ertuğrul Genç, Maçka’da 1990 yılında meydana gelen selin Trabzon’u da etkilediğini ve toplam 57 kişinin hayatını kaybettiğini buna rağmen dere yataklarına yine kaçak bina yapıldığını söyledi.
-  Maçka’da yeni imar planları hazırlanması gerektiğini söyleyen yüksek mimar Faruk Burhanoğlu, doğal estetiğin sağlanması ve yeni sel felaketleri yaşanmaması için binaların dere yataklarına değil, yamaçlara yapılması gerektiğini anlattı. Burhanoğlu, bugüne kadar hazırlanan imar planlarının ilkel, kaba, estetikten yoksun olduğunu, alınan kararların genellikle siyasi olduğunu vurguladı.
-  Geçmişte sel felaketleri yaşayan Sürmene’deki Beşköy Köyü’nde de durum farklı değil. İki kez haritadan silinen ve yeniden kurulan, Adnan Kahveci, Recep Yazıcıoğlu, Yaşar Nuri Öztürk, Mikdat Kadıoğlu gibi ünlülerin köyü olan Beşköy’de de dere yatakları işgali sürüyor.

Kadıoğlu’nun çözüm  önerileri

-  Kriz yönetimi yerine risk yönetimine ağırlık verilmeli.
-  Akarsu yataklarını belirleme, düzeltme ve düzenleme, sel kontrol tesisleri, yağmur suyu drenaj sistemi, binaların taşınması, yükseltilmesi gibi yapısal ve mühendislik yaklaşımlarıyla birlikte sel yatağındaki arazileri kamulaştırma, yerleşimlerin yer değiştirmesi, özel kullanım ve yapı izinleri, nehirlere ait sulak alanların geri verilmesi, halkın bilinçlendirilmesi, sel müdahale planlarının yapılması ve sel sigortası gibi yapısal olmayan yaklaşımlar da yürürlüğe konulmalı.
-  Bunlar ‘Sel Master Planı’ gibi kapsamlı bir projeyle ve tüm disiplinleri kapsayacak şekilde yapılmalı.

TÜMÜNÜ GÖSTERSONRAKİ SAYFA HABERİN DEVAMI:   1  |   2
http://www.yapi.com.tr/haberler/dereler-temizlenmezse-seller-devam-edecek_71131.html

Read Comment Section
İlk Yorumu Siz Yapın
Gönder

Yorumum onaylandığında e-posta ile bildir.

E-posta adresimle bültenlere abone olmak istiyorum

REKLAM VERİN

Haber gönderin Hemen haber gönderin

Sosyal Medyada Yapi.com.tr:

Abone Ol Yapı sektöründeki tüm gelişmelerden en önce siz haberdar olmak isterseniz e-bültenimize abone olun.
Bülten arşivine erişmek için tıklayın

REKLAM VERİN

Ajanda
TAMAMI » Bugünkü Etkinlikler BUGÜN:
Herhangi bir etkinlik mevcut değil!